Wanneer een oud systeem vervangen moet worden

Spoelen loont zolang de buis heel is, de groepen hun doorstroming daarna vasthouden en er geen lek is teruggekomen. Slibt een groep binnen twee tot drie jaar opnieuw dicht, dan valt nieuwe buis over de resterende looptijd goedkoper uit. Welke van de twee het wordt, blijkt uit vijf metingen aan de verdeler en niet uit het bouwjaar alleen.

Vijf metingen beslissen, niet het bouwjaar

De eerste meting is de doorstroming per groep, af te lezen op de vlotters van de aanvoerbalk. Die waarde zetten wij naast de lengte van de lus en de warmtevraag van de ruimte. Blijft een lus van tachtig meter onder een liter per minuut terwijl de kraan helemaal open staat, dan zit de weerstand in de buis en niet in de instelling.

Wat er met buis uit de jaren tachtig en negentig aan de hand is

Tot ver in de jaren negentig lag er veel buis zonder gesloten zuurstofbarrière in de wand. Zo'n buis houdt water tegen, maar niet de zuurstof uit de lucht. Die zuurstof werkt zich dag in dag uit naar binnen en vindt daar staal: de pomp, de balken van de verdeler, het expansievat.

Daar komt ouderdom bij. Een buis die dertig jaar op temperatuur is geweest, verliest een deel van zijn taaiheid. De wanddikte van toen was vaker 1,8 dan 2 millimeter, en de knelkoppelingen die destijds in de vloer werden weggewerkt zitten nu op plekken waar niemand ze kan nakijken.

De rekensom: spoelen tegenover nieuwe buis

Spoelen begint bij ons bij 242 euro exclusief btw per systeem en loopt bij veel groepen en zwaar vervuild water op tot 660 euro exclusief btw. Nieuwe buis in dezelfde vloer loopt van 46 tot 92 euro exclusief btw per vierkante meter.

Nu de looptijd erbij. Een spoeling in een systeem met een gesloten barrière houdt het acht tot tien jaar vol. Een kleine 450 euro exclusief btw gedeeld door negen jaar blijft onder vijftig euro per jaar. Nieuwe buis van 3.500 euro exclusief btw die dertig jaar meegaat, kost ruim honderd euro per jaar.

Wanneer wij zeggen dat spoelen geen zin heeft

Wij spoelen niet als de drukproef zakt. Een systeem met waterverlies laat zich schoonmaken, maar het lek blijft en de spoelunit duwt die plek juist verder open. Eerst de groep aanwijzen, dan pas beslissen. Wij spoelen ook niet als de buis bij de verdeler knapt bij het dubbelvouwen: elke aansluiting die dan nog los moet, breekt af in uw handen.

Kort samengevat

• Doorstroming, temperatuurverschil, waterkleur, drukproef en de staat van de buis beslissen samen
• Ontbreekt de zuurstofbarrière in de wand, dan komt een spoeling elke twee tot drie jaar terug
• Spoelen vanaf 242 euro exclusief btw tegen nieuwe buis vanaf 46 euro exclusief btw per vierkante meter
• Met een gesloten barrière houdt een spoeling het acht tot tien jaar, en dan is spoelen het goedkoopst

Een systeem van dertig jaar oud is niet per definitie afgeschreven en een systeem van tien jaar is niet per definitie gezond.